Jaran Mellerud'un son değerlendirmesine göre Rusya, küresel Bitcoin hash oranının yaklaşık %16'sını oluşturarak dünya genelinde ikinci sıraya yükseldi ve Çin'i geride bıraktı. Rusya'nın bu alandaki payı, Ocak 2022'den bu yana üç kattan fazla arttı. Bu oranın yaklaşık 4 GW'a denk geldiği ve ülkenin toplam elektrik tüketiminin yaklaşık %3'ünü oluşturduğu tahmin ediliyor.
⚡ ARKA PLAN
Bitcoin madenciliğinin ilk dönemleri Sibirya'daki hidroelektrik santrallerinin yoğunlaştığı bölgelerde (Irkutsk, Krasnoyarsk, Norilsk) gerçekleşmişti. Ancak bu hızlı büyüme, söz konusu bölgelerdeki şebeke kapasitesini zorladı ve elektrik tarifelerinde artışlara, lisanssız madenciliğe yönelik önlemlere ve kısıtlamalara yol açtı. Sonuç olarak, büyümenin ağırlık merkezi kuzeye ve batıya (Murmansk, Karelya) kaydı. Özellikle petrol ve gaz sahalarında, yerinde gazın elektriğe dönüştürüldüğü alanlar ön plana çıktı.
💰 ENERJİ VE MALİYET
Geçmişte çok düşük olan elektrik fiyatları (yaklaşık 2 ruble ≈ 0,025 USD/kWh), artık daha yüksek seviyelerde seyrediyor. Günümüzde büyük ve yasal bağlantıları olan madencilik operasyonları için tipik elektrik fiyatları yaklaşık 4,5-5 ruble (0,056-0,062 USD/kWh) civarında. Barındırma (hosting) ücretleri ise yaklaşık 5,5 ruble (0,068 USD/kWh) olarak gözlemleniyor. Uzun vadede elektrik fiyatlarının 0,05-0,06 USD/kWh seviyesinde dengelenmesi bekleniyor.
📜 DÜZENLEMELER
2024'ün sonu itibarıyla Rusya'da Bitcoin madenciliği, federal düzeyde resmi olarak bir sanayi faaliyeti olarak tanımlandı. Şirket ve ekipman kayıtları ile vergilendirme çerçevesi netleştirildi. Ekipman kayıt sistemi ise 2025 yılının Temmuz ayında devreye alındı. Bu düzenlemeler, yerel finans kuruluşlarının sektöre girişini kolaylaştırırken, yabancı müşterilere barındırma hizmeti sunmayı zorlaştırıyor. Bu durum da büyüme hızını sınırlayabilir.
Jaran Mellerud'a göre Rusya, sahip olduğu enerji kaynakları sayesinde Bitcoin madenciliği alanında liderliğini sürdürecek. Ancak son yıllarda görülen agresif büyüme hızının devam etmesi beklenmiyor.
Bitcoin madenciliği, yeni Bitcoin'lerin dolaşıma girmesini sağlayan ve Bitcoin ağının güvenliğini temin eden bir süreçtir. Madenciler, karmaşık matematiksel problemleri çözerek blokları doğrular ve blok zincirine eklerler. Bu işlem karşılığında yeni basılmış Bitcoin ve işlem ücretleri ile ödüllendirilirler. Hash oranı, Bitcoin ağının işlem gücünün bir ölçüsüdür ve ağın güvenliği için önemlidir.