"เศรษฐกิจจะดีต้องมีเงินเฟ้อ และเงินฝืดจะสร้างหายนะให้เศรษฐกิจ" ความเชื่อนี้เอาอะไรมาการันตีเหรอครับ?
ถ้ามันจริง มนุษย์คงสูญพันธุ์ไปนานแล้ว เพราะระบบเงินพังๆ ที่สร้างเงินเฟ้อถาวร เพิ่งมีอายุแค่เพียง 54 ปีเท่านั้นเอง แต่อารยธรรมมนุษย์มีอายุนับหมื่นปีแล้ว
ที่เหลือ 99.99% ของประวัติศาสตร์อารยธรรมมนุษย์ ล้วนใช้ "เงินที่เก็บรักษามูลค่าได้" หรือ "เงินฝืด" ที่วันนี้โดนหาว่าชั่วร้ายนั่นแหละครับ
และสิ่งที่ผู้คนใช้เป็น เงิน ยาวนานที่สุดหลายพันปี คือ เงินฝืด ที่ชื่อว่า ทองคำ
เงินเฟ้อไม่ใช่เรื่องใหม่ มันมีมานานแล้ว แต่ในอดีตมันเป็นแค่เรื่อง "ชั่วคราว" หลักๆ มาจาก 2 สาเหตุ
1. เทคโนโลยีเปลี่ยน
เช่น เปลือกหอยเคยเป็นเงินที่ดี เพราะมันหายาก แต่เมื่อมนุษย์รู้จักการทำประมง มันก็ "เฟ้อ" กลายเป็นของหาง่าย มูลค่าค่อยๆ เสื่อมลง ใครถือนานจะยากจนลง จนสุดท้ายผู้คนเลิกใช้มันเป็นเงินไปโดยปริยาย เพราะมันสูญเสียคุณสมบัติในการเป็นเงินที่ดี
2. ผู้มีอำนาจควบคุมการผลิตเงิน ทำลายมูลค่าเงินด้วยการ "โกง"
เช่น โรมัน ที่จักรพรรดิแอบหลอมเหรียญทองขึ้นมาใหม่ โดยแอบผสมโลหะราคาถูกชนิดอื่นลงไปอย่างต่อเนื่อง จากเหรียญที่เคยมีทองคำบริสุทธิ์ 95% เหลือเพียง 5% สุดท้ายอาณาจักรที่ยิ่งใหญ่ก็ล่มสลายด้วยเงินเฟ้อ
กลับกัน เงินเฟ้อ หรือภาวะข้าวยากหมากแพงนี่แหละ ที่ทำให้ทุกสังคมล่มสลายในท้ายที่สุด
มันทำให้ประชาชนส่วนใหญ่ 95% ของประเทศ ที่ห่างไกลแท่นพิมพ์เงิน จะค่อยๆ ยากจนลง เพราะ
1. รายได้โตตามไม่ทันราคาข้าวของที่แพงขึ้น - กำลังซื้อของเงินเดือนลดลงเรื่อยๆ โดยไม่รู้ตัว ต้องดิ้นรนมากขึ้นเพื่อรักษาคุณภาพชีวิตเท่าๆ เดิม
2. เงินออมถูกทำลายมูลค่าตลาดเวลา - ในวันที่เงินเสื่อมค่าทบต้นแบบนี้ เราแทบจะไม่สามารถคำนวณได้เลยว่า ต้องมีเงินเท่าไรถึงจะเกษียณได้ ชีวิตต้องวิ่งไปเรื่อยๆ แทบไม่มีเวลาให้หยุดพัก
สมัยก่อนที่เงินหนุนหลังด้วยทองคำ เศรษฐกิจดี ผู้คนก็อยู่ดีกินดีตามไปด้วยกัน คนจนมีชีวิตแบบพออยู่พอกิน คนชั้นกลางสร้างตัวได้ อาชีพธรรมดาทั่วไปแม้ไม่รวย แต่ก็มีชีวิตที่มั่นคง พ่อทำงานคนเดียวเลี้ยงคนทั้งคาอบครัวพอไหว มีลูกเต็มบ้านหลานเต็มเมือง
แต่มาวันนี้ คนจนก็จนจมดิน คนชั้นกลางทยอยชักหน้าไม่ถึงหลัง ทรัพย์สมบัติจะถูกบีบให้ขายทรัพย์สินแลกกับสภาพคล่อง ค่าใช้จ่ายสูงค้ำคอขึ้นทุกวัน ประหยัดยังไงก็ไม่เหลือ พ่อแม่ช่วยได้ช่วยหน่อย รายได้เดือนชนเดือน สร้างเนื้อสร้างตัวยาก สร้างครอบครัวไม่ต้องพูดถึง ลูกเลิกไม่ต้องมีมันละ เพราะตัวเองยังเอาไม่ค่อยรอดเลย
ในขณะที่มีคนกลุ่มเล็กๆ ยิ่งร่ำรวยมหาศาลไม่หยุดฉุดไม่อยู่ เพราะเข้าถึงเงินที่เสกจากอากาศได้ก่อนคนอื่น สร้างหนี้ได้มากกว่าคนอื่นในต้นทุนที่ต่ำเตี้ยเรี่ยดิน ความเหลื่อมล้ำมันถ่างออกทุกวัน
ลองนึกย้อนไปดูนะครับว่า เกลือ วัว เปลือกหอย โลหะมีค่าต่างๆ ที่มนุษย์เคยเอามาใช้เป็นเงิน มันใช้อะไรหรือต้องมีหน่วยงานไหนมาค้ำประกัน??
คำตอบ คือ ไม่มีนะครับ ทุกคนยอมรับ เพราะมันคู่ควรที่จะเป็นเงินในยุคสมัยนั้นๆ และคุณสมบัติที่สำคัญที่สุดของเงิน คือ ความสามารถในการเก็บรักษามูลค่าข้ามผ่านกาลเวลา (Store of Value)
เงินที่รักษามูลค่าไม่ได้ ต้องมีคนดีย์มารับรองมูลค่าและต้องหาอะไรมาค้ำประกัน มันคือเงินปลอมนะครับ
เป็นเงินที่บางคนเสกจากอากาศได้ง่ายๆ โดยแทบไม่มีต้นทุน เอาไปใช้ได้แค่ในบางพื้นที่ คล้ายๆ คูปองศูนย์อาหาร แต่ยังคงเป็นเงินอยู่ได้ทั้งที่ตัวมันเองไร้มูลค่า เพราะคำว่า "กฎหมาย" ล้วนๆ
ที่มา สมนึก ไรท์ ชิฟท์ 