Avatar
NOS Nieuws (RSS Feed)
64c524cd15c49f3ce10b8244bbef586f387a48e5ba76d48e71eecde0fd00ef22
NOS Nieuws https://nos.nl

Opnieuw grote demonstratie tegen AfD, 160.000 mensen in Berlijn

In Berlijn hebben tienduizenden mensen gedemonstreerd tegen de samenwerking tussen CDU/CSU en de radicaal-rechtse partij Alternative für Deutschland (AfD). De politie zegt dat ongeveer 160.000 mensen op de been waren. De organisatoren achter het protest spreken van 250.000 mensen.

Een veelbesproken stemming in de Bondsdag vormt de aanleiding voor de protesten. Woensdag haalde een motie van CDU/CSU voor strengere asielplannen een kleine meerderheid dankzij steun van AfD. Het bracht een schok teweeg in Duitsland, waar samenwerking met de radicaal-rechtse partij door de andere partijen tot dan toe altijd werd uitgesloten.

Tegenstanders willen niets met AfD te maken hebben. Meerdere afdelingen van AfD zijn door de Duitse inlichtingendienst als extreemrechts bestempeld. Ook beschouwen ze de partij als een potentieel gevaar voor de democratie.

Harde kritiek

Op het besluit van CDU/CSU-partijleider Merz om AfD niet langer uit te sluiten kwam dan ook harde kritiek. Zo sprak oud-bondskanselier Merkel harde woorden over de stap van Merz. Ook verliet de bekende publicist Michel Friedman de CDU. Op de demonstratie in Berlijn noemde hij AfD niet bij naam, maar sprak hij over "de partij van haat".

Friedman stelt dat de CDU "een onvergeeflijke fout" heeft gemaakt, maar verdedigt zijn voormalige partij ook. "Ondanks alle terechte kritiek op de CDU mag één ding niet vergeten worden: de CDU is een democratische partij." En dat laatste kan volgens hem over AfD niet worden gezegd.

De duizenden demonstranten in Berlijn verzamelden zich bij de Brandenburger Tor, vlak bij de Bondsdag, en liepen naar het partijkantoor van de CDU. Veel deelnemers hadden spandoeken en borden bij zich waar onder meer "Geen Merz in februari" en "CDU geef ons de C terug" op stond. Eind volgende maand zijn de Duitse verkiezingen.

Ook in onder meer Kiel, Potsdam en Keulen waren demonstraties. In de laatstgenoemde stad gingen honderden kanovaarders de Rijn op. Er waren regenboogvlaggen en spandoeken te zien waar onder meer "Geen racisme" en "Voor democratie en diversiteit" op stond.

In Hamburg kwamen gisteren volgens de politie 65.000 actievoerders naar het centrum. De organisatoren van de demonstratie spraken over 80.000 deelnemers. Ook in Keulen, Leipzig en Essen gingen actievoerders de straat op.

https://nos.nl/l/2554300

Man (23) aangehouden voor zedenincidenten Oud-Beijerland

De politie heeft in Oud-Beijerland een man aangehouden in een onderzoek naar zedenincidenten. Het gaat om een man van 23 uit Oud-Beijerland.

De afgelopen tijd waren er in de plaats meerdere meldingen over een man die kinderen benaderde, waarna de politie samen met het Openbaar Ministerie een onderzoek begon. In zeker een geval heeft de man ook daadwerkelijk ontucht gepleegd met een kind, zegt de politie.

De man zou zowel jongens als meisjes op straat hebben benaderd in Oud-Beijerland in de gemeente Hoekse Waard, ten zuiden van Rotterdam.

Met het oog op de privacy van de slachtoffers deelt de politie geen verdere details over de zaak.

https://nos.nl/l/2554297

Bezoek aan commandopost Donetsk: 'Hier zet vijand de meeste infanteristen in'

Op een verlaten industrieterrein buiten een middelgrote Oekraïense provinciestad staat een enkele auto geparkeerd. Meteen is het duidelijk: die wacht ons op.

De chauffeur keert zijn voertuig, wij volgen. Tussen de kapotte, duistere fabriekshallen staat een aantal wagens geparkeerd, gewone personenauto's, allemaal van militairen.

We gaan op bezoek in een legerhoofdkwartier vanwaaruit de strijd rond Pokrovsk in de felbevochten provincie Donbas in Oost-Oekraïne wordt geleid. De stad waarvan al maanden wordt gezegd dat die ieder moment kan vallen.

Oprukkende Russen

Bij de ingang staat: telefoon in vliegtuigmodus. Telefoons zijn de grootste verraders in deze oorlog. Het gaat om een relatief nieuw hoofdkwartier dat op wat grotere afstand van Pokrovsk is geplaatst, voor het geval de stad verder in het nauw komt door de oprukkende Russen. En dat gebeurt, zo zullen we zelf meemaken in de komende uren.

Het hoofdkwartier bevindt zich onder een voormalig defensiebedrijf. Die werden in de Sovjettijd allemaal voorzien van zware schuilkelders, zodat ze altijd konden blijven produceren. Dat komt nu van pas. De inrichting van de kelder is nog in volle gang.

Er klinkt een schreeuw van achter een wand van blauw plastic. Een teken dat we welkom zijn in het kloppend hart van het hoofdkwartier. Er gaat een gordijn omhoog en dan staan we plotseling in een ruimte vol beeldschermen en computers.

Bevelen en scheldwoorden

De commandant van het 91e antitankbataljon schudt ons stevig de hand. Nazari Kisjak duikt meteen weer achter zijn microfoon, waarin hij bevelen en scheldwoorden tettert. Het zijn veel codes en militair jargon.

Ik begrijp dat Kisjak een groepje 'pideri' wil laten beschieten. Pideri is slang voor pedofielen, waarmee de luitenant-kolonel Russen bedoelt. Kisjak praat het hardst van iedereen. Er is geen twijfel: hij is hier de baas.

Kisjak: "Pokrovsk, hier wordt nu het hardst gevochten. Überhaupt van de hele oorlog. Ook op andere fronten wordt hard gevochten. Maar hier zet de vijand de meeste infanteristen in, die we allemaal moeten vermoorden."

Op de beeldschermen met dronebeeld is duidelijk te zien hoe de bemanningsleden van twee Russische pantservoertuigen zich klaarmaken voor vertrek, ergens in een kapotgeschoten dorpje. Vanuit het niets duikt er een groepje soldaten op dat zich opstelt, strak achter de twee de zogeheten BMP's. Dan zet de formatie zich in beweging, richting Oekraïners.

"De vijand neemt ons in de tang. Ze proberen een dorp te omsingelen. Wij willen de situatie stabiliseren en een tegenaanval doen.

"Onze jongens trekken zich niet terug. Maar de vijand heeft twee groepen stormtroepen, die blijven maar komen. Ze vallen, ze sterven en de anderen gaan toch weer verder," legt Kisjak uit, als hij zich even wegdraait van de schermen.

Ondertussen kijken we naar de resultaten van een eerdere aanval vanochtend. De camera zoomt in op twee Russen. Het onderbeen van de ene ligt een meter verderop. De andere beweegt nog een beetje met zijn arm.

Een drone werpt een granaat op hem. Mij is eerder uitgelegd dat dit geen sadisme is. De overtuiging hier is: een nog levende Rus trekt weer nieuwe Russen aan. Kisjak: "De vijand blijft komen, omdat hij met zoveel meer is. Hij heeft een groot voordeel, maar dat voordeel is niet beslissend, omdat het klunzen zijn."

"We hebben in onze sector nog geen grote doorbraak gehad. Ze gooien hun hele hoeveelheid kanonnenvlees naar voren. We zijn met minder, maar we moeten blijven staan. Anders is morgen Dnipro en overmorgen Kyiv aan de beurt."

Op de nullijn

Ondertussen zit een groepje van zijn mannen flink in de verdrukking, in een bosrand. Op de aanstormende Russen stuurt Kisjak drones af en hij organiseert artillerievuur: "Ja, ze zitten daar, maar je kunt er werken." Aan de andere kant van de lijn zit een artillerist die bang is om zijn eigen kameraden overhoop te schieten.

Kisjak is er niet de man naar om af te wachten in zijn stoel. Resoluut staat hij op. Pakt zijn scherfvest en trekt het over zijn hoofd, over zijn zwarte t-shirt. Aan uniformen wordt in dit hoofdkwartier niet zo gehecht. "Ik ga mijn mannen steunen, op de nullijn," zoals de Oekraïners de voorste linie van de eigen troepen noemen.

Later op de dag wordt duidelijk, dat de twee dorpjes die de Russen aanvielen ten zuidwesten van Pokrovsk toch gevallen zijn, ondanks de fysieke aanwezigheid van de commandant. En zo sluit het net rond deze stad zich weer een stukje verder.

https://nos.nl/l/2554290

Politie start onderzoek naar man die kinderen benadert op straat in Oud-Beijerland

De politie is een onderzoek gestart naar meldingen van zedenincidenten in Oud-Beijerland, in Zuid-Holland. De afgelopen tijd zijn er meerdere meldingen bij de politie binnengekomen over een man die kinderen benaderde. In zeker een geval heeft de man ook daadwerkelijk ontucht gepleegd met een kind.

De man zou zowel jongens als meisjes op straat benaderen in de plaats in de Hoeksche Waard, ten zuiden van Rotterdam. Er is nog niemand opgepakt. Het Openbaar Ministerie heeft samen met de politie een Team Grootschalige Opsporing opgezet. Dat is een team van specialisten dat wordt ingezet bij complexe zaken met een grote maatschappelijke impact.

Het team verzamelt momenteel camerabeelden uit Oud-Beijerland en bekijkt die. Ook zijn er de komende dagen meer agenten aanwezig op de plekken waar de incidenten hebben plaatsgevonden.

Vanwege de privacy van slachtoffers deelt de politie geen verdere details over de zaak. "Dat neemt niet weg dat we de bezorgdheid van en impact op buurtbewoners goed kunnen begrijpen."

https://nos.nl/l/2554235

Buurt Nieuwegein vol ongeloof over doodgestoken meisje: 'Echt verschrikkelijk'

In Nieuwegein wordt met verslagenheid gereageerd op de dood van het 11-jarige meisje. Op de plaats waar het meisje gisteren is doodgestoken liggen bloemen en worden kaarsjes aangestoken.

"Het is verschrikkelijk. Nog maar 11 jaar oud, waar gaat het over. Echt verschrikkelijk", zegt een vrouw die om de hoek woont. Buurtbewoners kunnen niet geloven dat juist in hun buurt zoiets is gebeurd.

Het meisje was onderweg naar een vriendinnetje toen een man haar plotseling aanviel en om het leven bracht met messteken. Een 29-jarige man werd kort erna in een tuin in de buurt aangehouden door de politie. Lopende het onderzoek wil de politie verder niks zeggen. Gisteravond laat zei politiewoordvoerder Wim Hoonhout in het radioprogramma Met het Oog op Morgen dat het "zeer reëel" is dat ze elkaar "totaal niet" kenden.

Rustige buurt

"Het heeft een enorme impact hier in de buurt. Het is een vrij rustige buurt met mensen die hier al heel lang wonen. Er spelen altijd veel kinderen en dan gaat plotseling helemaal fout", zegt buurtbewoner Pieter van Zwieten. Hij woont al vijftig jaar in de buurt.

Het gebeurde allemaal recht voor zijn deur. "Ik was in de tuin bezig en hoorde veel geluid en herrie. Ik vond het erg lang duren en ben gaan kijken. Ik zag het kind liggen", vertelt hij.

Het incident gebeurde precies onder een keramiek beeld van spelende kinderen. Van Zwieten heeft een van de kinderen een klein rouwbandje gegeven. "De vader van het kind was niet te troosten. Hij gilde en schreeuwde", vertelt de buurman met een brok in zijn keel.

Eerder meldingen

Volgens verschillende buurtbewoners is er al vaker voor de man gewaarschuwd vanwege verward gedrag. Dat beaamt ook Van Zwieten. "Zelfs donderdagavond en vrijdagochtend is er nog gebeld dat hij weer buiten stond te schreeuwen."

De politie zegt in een reactie te onderzoeken of er meldingen zijn gedaan en over wie deze gingen.

https://nos.nl/l/2554233

Man (24) die werd ontvoerd bij atletiekvereniging in Breda weer terecht

De 24-jarige man die gisternacht in Breda werd ontvoerd, is weer terecht. De politie meldt dat hij in goede gezondheid is teruggevonden. Voor de ontvoering zijn nog geen verdachten opgepakt.

De man werd in de nacht van vrijdag op zaterdag ontvoerd vanaf een parkeerplaats bij een sportcomplex aan de rand van de stad. Bij de parkeerplaats liggen een atletiekvereniging en een hockeyclub.

Het slachtoffer zou door meerdere personen in zwarte kleding met bivakmutsen een busje in gestopt zijn. Volgens de politie waren de ontvoerders vuurwapengevaarlijk. De familie van de man maakte zich ernstige zorgen, mede omdat hij afhankelijk is van medicijnen die hij in moet nemen.

Iets na middernacht meldde de politie dat de man weer terecht is. Verdere details ontbreken nog.

De politie vermoedt dat de ontvoering een gerichte actie is geweest. Wat de aanleiding is geweest is echter nog altijd onduidelijk. De politie zegt dat het onderzoek daarnaar nog in volle gang is.

https://nos.nl/l/2554208

Twee gewonden door schietpartij bij feest in Rotterdam

Bij een zalencentrum in Rotterdam is vanochtend vroeg geschoten. Daar was op dat moment een feest aan de gang. Twee mensen raakten gewond en moesten met spoed naar het ziekenhuis. De politie heeft twee mensen opgepakt.

De schietpartij was rond 04.00 uur bij een feestlocatie aan de Galvanistraat. Toen agenten aankwamen, vonden ze een van de gewonden buiten op de Marconistraat, een straat verderop. Het andere slachtoffer lag binnen in het zalencentrum.

Op het moment van de schietpartij was er in het complex een evenement aan de gang. Er waren volgens de politie veel mensen die getuige waren van de schietpartij. Zij zijn na het incident door agenten naar buiten geleid.

https://nos.nl/l/2554207

Wekdienst 2/2: Ajax en Feyenoord treffen elkaar in Amsterdam • Uitreiking Grammy Awards

Goedemorgen! Ajax en Feyenoord spelen in Amsterdam tegen elkaar en komende nacht worden in de Verenigde Staten de Grammy Awards uitgereikt.

Eerst het weer: in het noordoosten begint de dag grijs en tijdens het eerste ochtendhelft vriest het op grote schaal. Vanmiddag schijnt de zon uitbundig en bij weinig wind wordt het 3 tot 5 graden.

Wat kun je vandaag verwachten?

Wat heb je gemist?

De Amerikaanse president Trump heeft importheffingen aangekondigd voor Canada, Mexico en China. Het gaat om heffingen van 25 procent voor producten uit Canada en Mexico. Voor gas uit Canada geldt een heffing van 10 procent. Op producten uit China komt een heffing van 10 procent, bovenop de tarieven die al voor producten uit dat land bestonden. Volgens het Witte Huis gaan de importheffingen komende dinsdag in. Hiermee vervult Trump een van zijn verkiezingsbeloften. Verwacht wordt dat alle drie de landen met tegenmaatregelen komen.

Ander nieuws uit de nacht:

En dan nog even dit:

Hoe versla je een van de snelste mannen die ooit op het ijs heeft gestaan? Het antwoord op die vraag heeft Nederlander Jenning de Boo nog niet. De Amerikaan Jordan Stolz heerst dit jaar op de korte afstanden, hoewel de Boo wel dichterbij komt. Gisteren was de Amerikaan echter weer een klasse apart op de 500 meter. Stolz reed 33,91, voor het eerst onder de 34 seconden op een laaglandbaan.

Zo zag dat er uit:

Fijne zondag!

https://nos.nl/l/2554206

Eerste gewonde kinderen steken na lange grenssluiting over van Gaza naar Egypte

De grensovergang bij Rafah tussen Gaza en Egypte is voor het eerst in negen maanden geopend. Vijftig zieke en gewonde Palestijnse kinderen zijn met ambulances overgebracht van Gaza naar Egypte voor medische hulp.

Het is de bedoeling dat er op deze manier regelmatig Gazanen naar Egypte kunnen reizen voor zorg. De afgelopen vijftien maanden zijn door Israëlische luchtaanvallen op Gaza veel ziekenhuizen buiten werking gesteld.

Mohammed Zaqout van het ministerie van Gezondheid in Gaza zegt tegen persbureau AP dat 6000 patiënten klaar zijn om geëvacueerd te worden en meer dan 12.000 patiënten urgente medische zorg nodig hebben. "De kleine aantallen die mogen evacueren zijn niet voldoende", aldus Zaqout. Hij hoopt dat het aantal zieken en gewonden dat via Rafah naar Egypte kan snel zal toenemen.

Volgens het staakt-het-vuren zou Israël dagelijks 200 Palestijnen, inclusief begeleiders, moeten toestaan de grens met Egypte over te steken tijdens de eerste 28 dagen van het bestand. In totaal zouden dus 5500 Palestijnen Gaza mogen verlaten tijdens de eerste fase van het staakt-het-vuren.

De Israëlische geheime dienst Shin Bet behoudt volgens de Israëlische krant Haaretz het recht om het vertrek van bepaalde Hamasleden of begeleiders tegen te houden.

Rafah is de enige grensovergang van Gaza die niet aan Israël grenst. Het Israëlische leger sloot de grensovergang in mei vorig jaar, toen het leger een grondoffensief uitvoerde in het zuidelijke gedeelte van Rafah.

Bij de grensovergang zal een grensmissie van de Europese Unie het Palestijnse grenspersoneel ondersteunen bij het controleren van de mensen die het gebied willen verlaten.

https://nos.nl/l/2554093

Man (24) ontvoerd bij atletiekvereniging in Breda

Een man is rond middernacht ontvoerd bij een atletiekvereniging in Breda. Dat meldt de politie op X. Het slachtoffer is een 24-jarige man, meldt een politiewoordvoerder aan persbureau ANP.

Meerdere personen in zwarte kleding en met bivakmutsen zouden de man in een busje hebben meegenomen. Welke kant ze opgingen, is niet duidelijk. De personen zijn vuurwapengevaarlijk.

Familieleden van de man maken zich ernstige zorgen, onder meer omdat hij afhankelijk is van medicijnen. Als hij die niet inneemt kan dat de dood tot gevolg hebben, aldus de politie. Om wat voor medicatie het gaat, kan een woordvoerder omwille van de privacy niet zeggen.

De politie roept getuigen op zich te melden.

https://nos.nl/l/2554059

'Crisissfeer in bestuur FNV' door conflict met vice-voorzitter

In het bestuur van vakbond FNV heerst een crisissfeer. Dat schrijft Trouw op basis van brieven van vicevoorzitter Zakaria Boufangacha die in handen zijn van de krant.

Boufangacha hoopt binnenkort tot vakbondsvoorzitter te worden verkozen, maar wordt daarbij volgens hemzelf tegengewerkt door de huidige voorzitter, Tuur Elzinga, en de rest van de FNV-top. Dat blijkt uit twee brieven van Boufangacha aan het Ledenparlement van de vakbond.

Het conflict draait om de afhandeling van een gerucht over grensoverschrijdend gedrag door Boufangacha. Hijzelf zegt dat het gaat om "volledig verzonnen beschuldigingen". Volgens Boufangacha zouden Elzinga en de andere bestuursleden dat ook weten.

Het gerucht zou gaan over "een kwestie in de relationele sferen" tussen Boufangacha en een oud-collega, die vervolgens "met een zak geld" zou zijn vertrokken. Het grensoverschrijdende gedrag zou echter niet door het vermeende slachtoffer zelf zijn gemeld. De oud-collega zou verklaard hebben van niets te weten. Volgens Boufangacha is het gerucht mogelijk de wereld in geholpen om zijn deelname aan de voorzittersverkiezingen te bemoeilijken.

Naar de rechter

Volgens de vicevoorzitter treuzelen de raad van toezicht en de overige bestuursleden nu met een onderzoek dat zijn naam zou kunnen zuiveren. In een andere brief noemt hij het handelen van onder meer Elzinga "problematisch".

Afgelopen donderdag dreigde de vicevoorzitter naar de rechter te stappen als niet direct een onderzoek zou worden aangekondigd, in elk geval vóór de presentatie van de kandidatenlijst, ergens begin deze maand.

Binnen de vakbond zorgt het interne conflict voor onrust, schrijft Trouw. FNV Personeel roept in een interne nieuwsbrief op tot een onafhankelijk onderzoek naar de kwestie. Ook wil het onderdeel van de FNV dat de voorzittersverkiezingen, gepland voor 7 maart, worden uitgesteld.

Tuur Elzinga wil tegen de krant niet inhoudelijk reageren. "Als voorzitter van FNV handel ik naar eer en geweten, en altijd met het belang van de FNV-vereniging voorop", aldus de vakbondsvoorzitter.

https://nos.nl/l/2554053

Steden warmen op, en zien rattenmeldingen sneller groeien

Naarmate steden meer opwarmen neemt het aantal meldingen van ratten sterker toe. Ook dichtere bebouwing en een hogere bevolkingsdichtheid hangen samen met meer ratten.

Dat concludeert een internationale groep wetenschappers in vakblad Science Advances. Ze gebruikten rattenmeldingen uit zestien steden, waaronder Amsterdam, over een periode van gemiddeld twaalf jaar.

"Een interessant artikel. Door zoveel data bij elkaar te brengen kun je dit soort patronen vinden", zegt Miriam Maas, onderzoeker bij het RIVM en niet betrokken bij het onderzoek. "Daar gaat veel werk in zitten." Ook eerder RIVM-onderzoek vond een toename van ratten in grote steden.

Langer actief

Hoewel ze niet bekeken waarom het aantal rattenmeldingen toenam, hebben de onderzoekers wel een idee. Door hogere temperaturen kunnen ratten zich sneller voortplanten, zegt Jan Buijs van de GGD Amsterdam. "Meer ratten overleven de winter en in het voorjaar kunnen ze sneller starten met de voortplanting."

Steden zijn sowieso al warmer dan het platteland. Door een combinatie van klimaatverandering en 'verstening' warmen steden verder op. De mate waarin, verschilt van stad tot stad.

Toch leidt die opwarming niet onvermijdelijk tot meer overlast. Ratten hebben onder meer eten, water en nestgelegenheid nodig. Door te zorgen dat die niet beschikbaar zijn, is overlast te voorkomen. Steden en inwoners hebben dat zelf in de hand.

Feestmaal voor ratten

"Voedselbeschikbaarheid is een beperkende factor, en dus een knop waar je aan kunt draaien", zegt Maas. Als voorbeeld noemt ze de Japanse hoofdstad Tokyo. "Daar ligt weinig afval op straat en zijn nauwelijks openbare prullenbakken."

Wilma Bosland vertelt dat ze met rattenoverlast te maken kreeg in haar atelier in Amsterdam:

In Nederland is er op dat vlak nog veel te winnen. "Als je een park in de zomer ziet nadat mensen er hebben gegeten", zegt Maas. "Dat is één groot feestmaal voor ratten." Hetzelfde geldt voor vuilniszakken die naast de container belanden.

Ook met de aanleg van groen kunnen steden het ratten makkelijk of moeilijker maken. "Maar dat is wel een puzzel", zegt Jan Buijs van de GGD Amsterdam. Groen heeft namelijk zowel positieve als negatieve effecten.

Geveltuin is een risico

Uit het onderzoek blijkt dat steden met meer grootschalig groen een minder grote toename in ratten zien. Groen werkt verkoelend en er is minder afval beschikbaar dan op plekken waar mensen wonen.

Maar struiken en perken bieden ook schuilplaatsen voor ratten om te graven. Ander onderzoek laat zien dat kleinschalig groen in de buurt van huizen en restaurants juist samenhangt met méér ratten. Buijs: "Je moet bij het aanleggen van geveltuinen bedenken dat dat een risico is."

Bij de bestrijding van ratten wordt steeds minder snel naar gif gegrepen. Ook in Amsterdam wordt rattenoverlast nu anders aangepakt.

Eerst wordt gekeken of je iets aan de omgeving kan doen, zodat er geen 'voedingsbodem' is voor ratten. Bijvoorbeeld door afval beter af te schermen, lekkende pijpleidingen te repareren en gaten in gebouwen te dichten. Buijs: "Een rat kan door openingen van 2 centimeter."

Overigens hebben ratten zeker niet alleen nadelen voor inwoners. Zo eten ze in het riool van het vet dat mensen doorspoelen, en dat vermindert het aantal verstoppingen.

Wetenschappers discussiëren al langer of opwarming samenhangt met toenemende aantallen ratten. Maar dat blijkt lastig te onderzoeken.

Het tellen van ratten is namelijk moeilijk, zegt Maas van het RIVM. Niet alleen leven ze verborgen en 's nachts, maar ze zijn ook schuw. Een poging om met wildcamera's rattenonderzoek te doen in de grote steden mislukte, zegt Maas. De camera's werden gestolen of vernield.

Coronalockdowns

In dit geval grepen de onderzoekers naar rattenmeldingen. Uit eerder onderzoek in onder meer Chicago werd duidelijk dat die een goede indruk geven van de echte aantallen. In de zestien steden werden de meldingen over een langere tijd op dezelfde manier verzameld, zodat je de ontwikkeling goed kan vergelijken.

Tijdens de onderzoeksperiode kregen steden wel te maken met corona-lockdowns, ook Amsterdam. Dit leidde tot veranderingen in het aantal meldingen en waar die vooral vandaan kwamen.

Hoofdonderzoeker Jonathan Richardson van de Universiteit Richmond laat weten dat hij dit eerder onderzocht in New York. Het effect van lockdowns was volgens hem kortdurend en zou niets af moeten doen aan de trend op lange termijn, zegt hij.

https://nos.nl/l/2554010

Graf van nationalistische Franse politicus Jean-Marie Le Pen vernield

Het graf van de Franse extreemrechtse politicus Jean-Marie Le Pen is vernield door onbekenden. Dat meldt zijn dochter Marie-Caroline Le Pen op X.

De Franse autoriteiten onderzoeken het incident. In een verklaring zeggen ze dat de begraafplaats "gezien de politieke gevoeligheid" voor en na de begrafenis op 11 januari werd bewaakt door de politie.

De beveiliging werd daarna teruggeschroefd. De politie gaat de locatie weer bewaken "gezien de uitzonderlijke aard" van de vernieling, aldus de verklaring.

Familie woedend

Le Pen overleed op 7 januari op 96-jarige leeftijd. Zijn lichaam werd in een familiegraf op een begraafplaats in een havenstad in Bretagne begraven.

"Er zijn geen woorden om de mensen te beschrijven die het heiligste aanvallen. Degenen die de doden aanvallen. zijn tot het ergste in staat tegen levenden", zegt zijn dochter op X.

Ook kleindochter Marion Maréchal heeft woedend gereageerd.

"Jullie hebben het graf van onze voorouders verwoest. Denkt u misschien dat u ons hart zult breken, ons zult intimideren, ons zult ontmoedigen? Onze reactie zal zijn om jullie steeds harder te bestrijden, generatie na generatie. Onze vastberadenheid zal even groot zijn als uw schande", schrijft Maréchal op X.

De Franse minister van Binnenlandse Zaken veroordeelde de vernieling en noemde het "een absolute vernedering".

Extreme opvattingen

De nationalistische Jean-Marie Le Pen richtte de extreemrechtse politieke partij Front National. Hij stond bekend om zijn extreme opvattingen. Zo gaf hij moslims de schuld van de economische en sociale problemen in het land.

Ook minimaliseerde hij de Holocaust en zei hij dat de gaskamers van nazi-Duitsland "niet meer dan een voetnoot in de geschiedenis" waren.

Vanwege zijn uitspraken werd hij meerdere keren veroordeeld voor antisemitisme, discriminatie en het aanzetten tot geweld.

https://nos.nl/l/2554009

Buspassagier (15) op intensive care na ongeluk bij Zwartewaal

Een van de inzittenden van de streekbus die gisteren botste met een auto bij Zwartewaal ligt op de intensive care. De 15-jarige scholiere wordt in het ziekenhuis in coma gehouden, zegt de rector van het Maerlant College in Brielle tegen de regionale omroep Rijnmond.

Het ongeluk gebeurde gistermiddag op de provinciale weg N218. Na de botsing belandde de bus in de greppel. Twintig mensen zaten in de bus, onder wie drie leerlingen van de school. Tien van hen raakten gewond. Vier slachtoffers zijn naar het ziekenhuis gebracht, onder wie de 15-jarige scholiere.

Volgens Rijnmond werd zij pas na een half uur gevonden door de hulpdiensten en moest ze worden gereanimeerd. De omroep schrijft dat ze werd gevonden nadat een andere scholiere de hulpdiensten had gewaarschuwd dat er nog iemand in de bus lag.

'Slachtoffer lag op moeilijk bereikbare plek'

Waarom het slachtoffer pas na een half uur werd gevonden, is niet duidelijk. De veiligheidsregio probeert te achterhalen wat er gisteren is gebeurd.

"Er is constant gevraagd of er nog mensen in de bus zaten. Het slachtoffer is uiteindelijk gevonden op een moeilijk bereikbare plek", laat een woordvoerder weten. "We beseffen dat dit veel impact heeft op de betrokkenen, maar ook op de aanwezige hulpverleners."

De woordvoerder zegt verder nog geen aanvullende informatie te hebben. "We willen eerst de feiten op een rij krijgen."

Begeleiding op school

De rector van de school heeft gisteravond de ouders op de hoogte gebracht van het ongeluk. Naast de zwaargewonde leerling is ook de scholiere die de hulpdiensten waarschuwde met onbekende verwondingen naar het ziekenhuis gebracht.

Een derde scholier bleef ongedeerd. Hij is vandaag wel weer naar school gegaan, maar het ongeluk heeft volgens de rector behoorlijk wat impact gehad.

Hij zegt dat er vandaag op school extra ondersteuning is geboden aan de leerlingen. Ook is in de klas van het zwaargewonde meisje een gesprek geweest, om te praten over wat er is gebeurd.

Hoe het ongeluk kon gebeuren, is nog niet bekend. Een woordvoerder van de politie laat aan Rijnmond weten dat er nog niets te zeggen valt over de oorzaak. Dat onderzoek loopt nog.

https://nos.nl/l/2554005

Noorse politie neemt schip in beslag na beschadigde datakabel in de Oostzee

De Noorse politie heeft gisteravond een schip in beslag genomen in verband met een beschadigde glasvezelkabel tussen Letland en Zweden. "Het schip wordt ervan verdacht serieuze schade te hebben toegebracht", zegt de politie. Het vaartuig is vanochtend onder begeleiding naar de haven van Tromso gebracht, in het noorden van Noorwegen.

Afgelopen weekend raakte in de Oostzee een onderzeekabel van het Letse telecombedrijf LVRTC beschadigd. Toen was nog onduidelijk hoe dat was gebeurd. De directeur sprak van "een beschadiging die te wijten is aan invloeden van buitenaf".

Russische bemanning

De Noorse politie zegt op verzoek van de Letse autoriteiten aan boord te zijn gegaan van het schip, dat Silver Dania heet. Volgens de politie voer het schip onder Noorse vlag en is de bemanning Russisch. Het schip was vanuit St. Petersburg onderweg naar Moermansk in het Russische Noordpoolgebied.

Zweden nam afgelopen maandag ook een schip in beslag dat de glasvezelkabel mogelijk zou hebben beschadigd. Het schip, de Vezhen, voer op het moment van de beschadiging ook door de Oostzee. De Bulgaarse eigenaar zei dat het mogelijk is dat zijn vaartuig schade heeft veroorzaakt, maar dat van sabotage geen sprake is.

De beschadigde zeekabel tussen Letland en Zweden is niet het eerste incident met datakabels op de bodem van de Oostzee. Eind december zou het schip Eagle S verantwoordelijk zijn geweest voor schade aan een onderzeese kabel tussen Estland en Finland. De NAVO besloot daarop de militaire aanwezigheid in het gebied te verhogen.

https://nos.nl/l/2553962

Nog één keer 3-6-9 en de galerij met kijkcijferkanonnen Philip en Maarten

Na 25 seizoenen en 12,5 jaar zit het er bij De slimste mens na de finale van vanavond op voor presentator Philip Freriks en eenmansjury Maarten van Rossem. Freriks geeft het stokje door aan Herman van der Zandt. Wie Van Rossem opvolgt als jurylid is nog niet bekend.

Het programma was sinds 2012 te zien met dit duo en kan nog altijd rekenen op een groot kijkerspubliek. Gisteren keken om 20.30 uur 2 miljoen mensen naar de halve finale van het seizoen waarin oud-winnaars en finalisten het tegen elkaar opnemen.

En dat is niet gek, zegt televisiewetenschapper van de Universiteit Utrecht en oud-deelnemer Linda Duits. "Het programma heeft een duidelijke formule en structuur. Je weet precies wat je krijgt. Een groot deel van de televisiekijkers kijkt nog altijd lineair naar televisie en zo'n programma hoort bij je dagindeling."

Een-tweetjes

Sinds de eerste aflevering van De slimste mens in deze vorm is het ritme van het programma nagenoeg niet veranderd. De spelonderdelen zijn vrijwel hetzelfde gebleven, evenals de uitleg van de spelletjes. Ook de een-tweetjes tussen Freriks en Van Rossem zijn voor kijkers een vertrouwd gegeven.

De dynamiek tussen Van Rossum en Freriks in drie fragmenten door de jaren heen:

Dat gebrek aan vernieuwing is de kracht van het programma, zegt Duits. "Het maakt dat het programma heel vertrouwd is. Televisie is een sociaal medium. Dus als je op de bank zit en Maarten zegt iets, dan kun je daar samen op de bank iets van vinden. En dat samen op de bank kijken, verbindt en versterkt het gemeenschapsgevoel."

Trainen van je hersenen

Ook het actief meespelen op de bank heeft zo zijn voordelen, zegt neurobioloog Koko Beers van de Hersenstichting. "Om je hersenen gezond te houden, is het belangrijk dat ze uitgedaagd worden, dat ze aan het werk gaan. En dan helpt het doen van een quiz."

"Het activeert verschillende functies in je hersenen, zoals verbeteren van je reactiesnelheid, je geheugen en snel kunnen associëren", legt Beers uit. "Daardoor leggen je hersenen nieuwe verbindingen aan, en daar heb je wat aan als je ouder wordt." En ze ziet nog een voordeel, want als je een vraag goed beantwoordt kan dat een geluksgevoel geven.

Linda Duits deed in 2018 mee aan het programma. "Van tevoren word je goed voorbereid. Bijvoorbeeld hoe je sommige vragen het beste kan aanpakken. En de puzzelronde, daar kun je echt op trainen."

Dat je hersenen te trainen zijn door een spel, beaamt Koko Beers. "Omdat het steeds dezelfde spellen zijn, word je daar automatisch beter in. Dat is net als bij bijvoorbeeld sudoku. Dus om je hersenen gezond te houden is het belangrijk om steeds nieuwe dingen te leren, je hebt een steeds moeilijkere puzzel nodig."

Kijkcijferhit

Waar het programma in het eerste seizoen iets onder de miljoen kijkers trok, zijn de kijkcijfers sinds de verhuizing van het programma van NPO 2 naar NPO 1 eind 2022 toegenomen. Het winterseizoen van 2022-2023 was met een gemiddelde kijkdichtheid van 2,6 miljoen het best bekeken seizoen tot nu toe.

De kijkcijfers in de 25 seizoenen met Freriks en Van Rossem op een rij:

Of de huidige reeks over dat recordjaar heen gaat, is nog even afwachten. De kijkcijfers komen sinds 2023 iets later omdat ook uitgestelde kijkers worden meegeteld. De kijkcijferdip in 2024 is te verklaren door de Olympische Spelen, die werden deels op hetzelfde tijdstip uitgezonden.

Spel binnen een spel

Hoe goed voorbereid je als deelnemer ook bent, meedoen op de bank is toch iets anders dan deelnemen in de uitzending, zegt Duits. "De opnames duren lang, soms moet iets opnieuw. Dan word je telkens uit je concentratie gehaald en om dan weer je focus te vinden is eigenlijk een spel binnen een spel."

En hoewel ze maar in twee afleveringen van De slimste zat, kijkt ze met een goed gevoel op haar deelname terug. "Ik zat in de oudejaarsuitzending en ging dus als slimste mens het nieuwe jaar in."

https://nos.nl/l/2553959

Gelderland wil zones met drastisch minder stikstof rond Veluwe

Het provinciebestuur van Gelderland wil zones maken waarin de stikstofuitstoot drastisch omlaag moet. Ze moeten komen rond stikstofgevoelige natuur op de Veluwe en bij Winterswijk. De hoop is dat de provincie dan weer vergunningen kan afgeven voor de bouw van woningen, bedrijven en wegen en voor evenementen.

Op veel vragen over het plan heeft de verantwoordelijke provinciebestuurder nog geen antwoord. Gedeputeerde Ans Mol (BBB) moet de komende maanden nog veel knopen doorhakken.

Zo is nog onduidelijk hoe breed de zones worden. "We gaan nog bepalen of die zones 100, 500 of 700 meter rond de natuurgebieden komen", zegt provinciebestuurder Mol.

Dat maakt nogal wat uit voor de bedrijven in die gebieden. "Het liefst hebben we de zones zo smal mogelijk", zegt Mol. Maar hoe smaller de zones, hoe strenger de eisen worden voor de bedrijven daar. "We moeten nu gaan kijken: aan welke knoppen kunnen we draaien om met zo min mogelijk pijn iets te bereiken?"

Alle vergunningen tegen het licht

Als de breedte van de zone en de eisen voor de bedrijven zijn vastgesteld, wil de provincie alle vergunningen tegen het licht houden, zegt Mol. "Of je nu agrariër bent of een fabriek hebt: de uitstoot moet omlaag." Hoe, kan van geval tot geval verschillen. "Bedrijven helpen met innovatie, of in het uiterste geval verplaatsen of uitkopen." Daar is geld uit Den Haag voor gereserveerd.

Het voorstel moet komende tijd worden uitgewerkt, maar duidelijk is dat het plan ingrijpend zal zijn voor bedrijven. Maar niets doen is ook ingrijpend, zegt Mol, omdat ze geen vergunningen meer kan afgeven.

De vergunningverlening ging al moeizaam, maar is sinds kort helemaal vastgelopen. De recente stikstofuitspraak van de Raad van State maakt het nog moeilijker. Het uitgeven van vergunningen kan alleen weer op gang komen als overbelasting door stikstof wordt weggenomen in de kwetsbare natuurgebieden, redeneert het provinciebestuur.

Ministeriële commissie

Premier Schoof heeft een ministeriële commissie ingesteld die het stikstofprobleem moet oplossen. Alle betrokken ministers moeten samen aan oplossingen werken. Over twee maanden verwacht Schoof van hen een plan.

"Ik ben natuurlijk blij dat de minister-president nu voortvarend aan de slag is gegaan", zegt provinciebestuurder Mol. "Hopelijk komen er maatregelen die Nederland verder helpen. De nood bij ons is hoog en veranderingen kosten procedureel veel tijd. Als je op slot staat, heb je echt bijzonder weinig tijd."

Gelderland is nog aan het bestuderen wat de impact van de uitspraak is, maar kondigt dit plan van de zones toch alvast aan. "Omdat het moet", zegt Mol. Komende weken werkt de provincie het verder uit. In maart verwacht het provinciebestuur de eerste besluitvorming.

https://nos.nl/l/2553956

Op 87e verjaardag Beatrix nieuwe documentaire over haar leven

Prinses Beatrix viert vandaag haar 87ste verjaardag, en niet toevallig is vandaag op Videoland ook een nieuwe documentaire verschenen over de voormalige koningin. Hierin geven naasten van haar en experts een inkijk in haar leven.

Regisseur Joost van Ginkel zegt tegen persbureau ANP dat hij heeft geprobeerd een uitgebreide karakterschets van de prinses te maken. Hij noemt Beatrix getalenteerd op verschillende vlakken. "Als ze geen koningin was geweest, had ze een prima minister-president kunnen zijn."

Beatrix nam haar taak als koningin heel serieus, zegt Van Ginkel. "Mede door de schandalen waar haar ouders in verzeild raakten nam ze zich op jonge leeftijd voor: ik ga dit anders doen", zegt hij. "Vanaf het moment dat ze werd ingehuldigd streefde ze een perfecte en foutloze monarchie na waarvoor alles moest wijken."

Bij haar inhuldiging in 1980 stond het koningshuis er slecht op: in Amsterdam waren grote krakersrellen onder het mom 'Geen woning, geen kroning'. In de decennia daarna probeerde ze het aanzien van het koningshuis te verbeteren.

Op Koninginnedag 1988 liep ze na een bezoek aan Kampen onaangekondigd langs de Amsterdamse grachten en liet zich zoenen door een omstander. En bij nationale rampen zoals de Bijlmerramp in 1992 en de moord op Theo van Gogh in 2004 was de koningin heel zichtbaar. De inspanningen van Beatrix zijn "ronduit knap", stelt Van Ginkel. "Los van wat je van de monarchie vindt."

https://nos.nl/l/2553954

Verdachten kregen keus: zeggen waar kunstschatten zijn, of met foto online

De twee verdachten van de kunstroof in het Drents Museum hebben het aan zichzelf te wijten dat hun identiteit geopenbaard werd, zegt minister Van Weel van Justitie en Veiligheid. Volgens de minister hadden ze de keuze om te vertellen waar de kunstschatten zijn óf hun namen en foto's online te laten zetten.

"De politie weet dat ze aanwezig zijn geweest in het museum. Als ze dan niet willen vertellen waar deze schatten zijn, dan is dit een van de methodes om te kijken of de rest van de bevolking deze mensen wel heeft gezien", zegt Van Weel.

Gisteren deelde de politie foto's en namen van twee van de verdachten, zonder dat hun gezicht onherkenbaar was gemaakt. Doorgaans is de politie hier erg terughoudend mee.

De politie moet namelijk aantonen dat er sprake is van een zwaarwegend algemeen belang, zoals de openbare veiligheid, om de identiteit van verdachten openbaren. Het Openbaar Ministerie moet hiermee instemmen.

De tijdsdruk om de kunstschatten terug te krijgen, speelt bij het besluit een grote rol, zegt de minister. "Want als ze op weg zijn naar het buitenland, elders of vernietiging, dan telt elke seconde."

https://nos.nl/l/2553952

Radioproducer FunX Gerwin Visser (25) verdronken tijdens vakantie in Costa Rica

Gerwin Visser, bekend van radiozender FunX, is op vakantie in Costa Rica verdronken. Dat meldt de radiozender in een bericht op Instagram.

Woensdagavond was de 25-jarige FunX-medewerker aan het zwemmen toen hij er "niet in slaagde zelfstandig het strand te bereiken". Zijn beste vriend schakelde daarop de hulpdiensten in, die helaas te laat kwamen. De volgende ochtend werd zijn lichaam na een stormachtige nacht met slecht zicht en veel wind op het strand aangetroffen.

"Het verlies van Gerwin laat een enorme leegte achter bij zijn familie, vrienden en collega's. Het verdriet is groot en we zullen hem ontzettend missen", aldus FunX.

'Gerwin de fixer'

Hij werd 'Gerwin de fixer' genoemd omdat hij veel regelde voor de show van Fernando Halman. Hij was daarin ook geregeld te horen. Dagelijks praatte hij met presentator Halman over het nieuws en de dagelijkse dilemma's en ergernissen.

Vandaag stond de ochtendshow van FunX volledig in teken van Gerwin. Luisteraars konden inbellen en deelden hun favoriete herinneringen. Zoals over zijn gemopper op de elektrische fiets waar altijd iets mis mee was. Of de weegschaal die werd meegenomen als het tijd werd om weer even op de kilo's te letten.

Ook op sociale media reageren luisteraars. "Wat erg, ik luister altijd naar FunX in de ochtend wanneer ik naar werk rijd, ik ben hier even stil van geworden. May he rest in peace", schrijftt een van hen. Een andere luisteraar is ook geschokt: "Door de leuke interactie altijd met Fernando voelde het alsof ik hem persoonlijk kende. Kippenvel en een brok in mijn keel. Sterkte aan familie, vrienden en collega's. Rust zacht Gerwin".

Halman stond gisteren bij de uitreiking van de RadioRingen stil bij het overlijden van zijn collega. Hij was daar om de Marconi Oeuvre Award in ontvangst te nemen. "Deze award is ook voor jou, Gerwin. I love you man", zei hij in zijn toespraak.

https://nos.nl/l/2553949